九辩

bēi悲zāi哉，qiū秋zhī之wèi为qì气yě也！xiāo萧sè瑟xī兮cǎo草mù木yáo摇luò落ér而biàn变shuāi衰。liáo憭lì栗xī兮ruò若zài在yuǎn远xíng行，dēng登shān山lín临shuǐ水xī兮sòng送jiāng将guī归。jué泬liáo漻xī兮tiān天gāo高ér而qì气qīng清，jì寂liáo寥xī兮shōu收liáo潦ér而shuǐ水qīng清。cǎn憯qī悽zēng增xī欷xī兮，báo薄hán寒zhī之zhōng中rén人，chuàng怆huǎng怳kuǎng懭liàng悢xī兮，qù去gù故ér而jiù就xīn新。kǎn坎lǐn廪xī兮pín贫shì士shī失zhí职ér而zhì志bù不píng平，kuò廓luò落xī兮jī羁lǚ旅ér而wú无yǒu友shēng生，chóu惆chàng怅xī兮ér而sī私zì自lián怜！yàn燕piān翩piān翩qí其cí辞guī归xī兮，chán蝉jì寂mò漠ér而wú无shēng声。yàn雁yōng廱yōng廱ér而nán南yóu游xī兮，kūn鹍jī鸡zhōu啁zhā哳ér而bēi悲míng鸣。dú独shēn申dàn旦ér而bú不mèi寐xī兮，āi哀xī蟋shuài蟀zhī之xiāo宵zhēng征。shí时wěi亹wěi亹ér而guò过zhōng中xī兮，jiǎn蹇yān淹liú留ér而wú无chéng成。bēi悲yōu忧qióng穷qī戚xī兮dú独chǔ处kuò廓，yǒu有měi美yì一rén人xī兮xīn心bú不yì绎。qù去xiāng乡lí离jiā家xī兮lái来yuǎn远kè客，chāo超xiāo逍yáo遥xī兮jīn今yān焉báo薄！zhuān专sī思jūn君xī兮bù不kě可huà化，jūn君bù不zhī知xī兮kě可nài奈hé何！xù蓄yuàn怨xī兮jī积sī思，xīn心fán烦dàn憺xī兮wàng忘shí食shì事。yuán原yí一jiàn见xī兮dào道yú余yì意，jūn君zhī之xīn心xī兮yǔ与yú余yì异。chē车jì既jià驾xī兮qiè朅ér而guī归，bù不dé得jiàn见xī兮xīn心shāng伤bēi悲。yǐ倚jié结líng軨xī兮cháng长tài太xī息，tì涕chán潺yuán湲xī兮xià下zhān霑shì轼。kāng忼kǎi慨jué绝xī兮bù不dé得，zhōng中mào瞀luàn乱xī兮mí迷huò惑。sī私zì自lián怜xī兮hé何jí极？xīn心pēng怦pēng怦xī兮liàng谅zhí直。huáng皇tiān天píng平fēn分sì四shí时xī兮，qiè窃dú独bēi悲cǐ此lǐn凛qiū秋。bái白lù露jì既xià下bǎi百cǎo草xī兮，yǎn奄lí离pī披cǐ此wú梧qiū楸。qù去bái白rì日zhī之zhāo昭zhāo昭xī兮，xí袭cháng长yè夜zhī之yōu悠yōu悠。lí离fāng芳ǎi蔼zhī之fāng方zhuàng壮xī兮，yú余wěi萎yuē约ér而bēi悲chóu愁。qiū秋jì既xiān先jiè戒yǐ以bái白lù露xī兮，dōng冬yòu又shēn申zhī之yǐ以yán严shuāng霜。shōu收huī恢tái台zhī之mèng孟xià夏xī兮，rán然kǎn欿chì傺ér而chén沉cáng藏。yè叶yān菸yì邑ér而wú无sè色xī兮，zhī枝fán烦ná挐ér而jiāo交héng横。yán颜yín淫yì溢ér而jiāng将bà罢xī兮，kē柯fǎng仿fú佛ér而wěi萎huáng黄。shāo萷xiāo櫹sēn椮zhī之kě可āi哀xī兮，xíng形xiāo销shuò铄ér而yū瘀shāng伤。wéi惟qí其fēn纷róu糅ér而jiāng将luò落xī兮，hèn恨qí其shī失shí时ér而wú无dāng当。lǎn揽fēi騑pèi辔ér而xià下jié节xī兮，liáo聊xiāo逍yáo遥yǐ以xiāng相yáng佯。suì岁hū忽hū忽ér而qiú遒jìn尽xī兮，kǒng恐yú余shòu寿zhī之fú弗jiāng将。dào悼yú余shēng生zhī之bù不shí时xī兮，féng逢cǐ此shì世zhī之guàng俇rǎng攘。dàn澹róng容yǔ与ér而dú独yǐ倚xī兮，xī蟋shuài蟀míng鸣cǐ此xī西táng堂。xīn心chù怵tì惕ér而zhèn震dàng荡xī兮，hé何suǒ所yōu忧zhī之duō多fāng方。áng卬míng明yuè月ér而tài太xī息xī兮，bù步liè列xīng星ér而jí极míng明。qiè窃bēi悲fū夫huì蕙huá华zhī之céng曾fū敷xī兮，fēn纷yǐ旖nǐ旎hū乎dōu都fáng房。hé何céng曾huá华zhī之wú无shí实xī兮，cóng从fēng风yǔ雨ér而fēi飞yáng飏！yǐ以wèi为jūn君dú独fú服cǐ此huì蕙xī兮，qiāng羌wú无yǐ以yì异yú于zhòng众fāng芳。mǐn闵qí奇sī思zhī之bù不tōng通xī兮，jiāng将qù去jūn君ér而gāo高xiáng翔。xīn心mǐn闵lián怜zhī之cǎn惨qī悽xī兮，yuàn愿yí一jiàn见ér而yǒu有míng明。zhòng重wú无yuàn怨ér而shēng生lí离xī兮，zhōng中jié结zhěn轸ér而zēng增shāng伤。qǐ岂bú不yù郁táo陶ér而sī思jūn君xī兮？jūn君zhī之mén门yǐ以jiǔ九chóng重！měng猛quǎn犬yín狺yín狺ér而yíng迎fèi吠xī兮，guān关liáng梁bì闭ér而bù不tōng通。huáng皇tiān天yín淫yì溢ér而qiū秋lín霖xī兮，hòu后tǔ土hé何shí时ér而dé得gān漧？kuài塊dú独shǒu守cǐ此wú无zé泽xī兮，yǎng仰fú浮yún云ér而yǒng永tàn叹！hé何shí时sú俗zhī之gōng工qiǎo巧xī兮？bèi背shéng绳mò墨ér而gǎi改cuò错！

xì郤qí骐jì骥ér而bù不chéng乘xī兮，cè策nú驽dài骀ér而qǔ取lù路。dāng当shì世qǐ岂wú无qí骐jì骥xī兮，chéng诚mò莫zhī之néng能shàn善yù御。jiàn见zhí执pèi辔zhě者fēi非qí其rén人xī兮，gù故jú駶tiào跳ér而yuǎn远qù去。fú凫yàn雁jiē皆shà唼fū夫liáng梁zǎo藻xī兮，fèng凤yù愈piāo飘xiáng翔ér而gāo高jǔ举。huán圜záo凿ér而fāng方ruì枘xī兮，wú吾gù固zhī知qí其chú鉏wú铻ér而nán难rù入。zhòng众niǎo鸟jiē皆yǒu有suǒ所dēng登qī棲xī兮，fèng凤dú独huáng遑huáng遑ér而wú无suǒ所jí集。yuán原xián衔méi枚ér而wú无yán言xī兮，cháng尝bèi被jūn君zhī之wò渥qià洽。tài太gōng公jiǔ九shí十nǎi乃xiǎn显róng荣xī兮，chéng诚wèi未yù遇qí其pǐ匹hé合。wèi谓qí骐jì骥xī兮ān安guī归？wèi谓fèng凤huáng皇xī兮ān安qī棲？biàn变gǔ古yì易sú俗xī兮shì世shuāi衰，jīn今zhī之xiāng相zhě者xī兮jǔ举féi肥。qí骐jì骥fú伏nì匿ér而bú不jiàn见xī兮，fèng凤huáng皇gāo高fēi飞ér而bú不xià下。niǎo鸟shòu兽yóu犹zhī知huái怀dé德xī兮，hé何yún云xián贤shì士zhī之bú不chù处？jì骥bú不zhòu骤jìn进ér而qiú求fú服xī兮，fèng凤yì亦bù不tān贪wèi餧ér而wàng妄shí食。jūn君qì弃yuǎn远ér而bù不chá察xī兮，suī虽yuán原zhōng忠qí其yān焉dé得？yù欲jì寂mò漠ér而jué绝duān端xī兮，qiè窃bù不gǎn敢wàng忘chū初zhī之hòu厚dé德。dú独bēi悲chóu愁qí其shāng伤rén人xī兮，féng冯yù郁yù郁qí其hé何jí极？shuāng霜lù露cǎn惨qī悽ér而jiāo交xià下xī兮，xīn心shàng尚xìng幸qí其fú弗jì济。xiàn霰xuě雪fēn雰róu糅qí其zēng增jiā加xī兮，nǎi乃zhī知zāo遭mìng命zhī之jiāng将zhì至。yuán原jiǎo徼xìng幸ér而yǒu有dài待xī兮，bó泊mǎng莽mǎng莽yǔ与yě野cǎo草tóng同sǐ死。yuán原zì自wǎng往ér而jìng径yóu游xī兮，lù路yōng壅jué绝ér而bù不tōng通。yù欲xún循dào道ér而píng平qū驱xī兮，yòu又wèi未zhī知qí其suǒ所cóng从。rán然zhōng中lù路ér而mí迷huò惑xī兮，zì自yā压ān桉ér而xué学sòng诵。xìng性yú愚lòu陋yǐ以biǎn褊qiǎn浅xī兮，xìn信wèi未dá达hū乎cóng从róng容。qiè窃měi美shēn申bāo包xū胥zhī之qì气shèng盛xī兮，kǒng恐shí时shì世zhī之bú不gù固。hé何shí时sú俗zhī之gōng工qiǎo巧xī兮？miè灭guī规jǔ矩ér而gǎi改záo凿！dú独gěng耿jiè介ér而bù不suí随xī兮，yuán原mù慕xiān先shèng圣zhī之yí遗jiào教。chù处zhuó浊shì世ér而xiǎn显róng荣xī兮，fēi非yú余xīn心zhī之suǒ所lè乐。yǔ与qí其wú无yì义ér而yǒu有míng名xī兮，níng宁qióng穷chù处ér而shǒu守gāo高。shí食bù不tōu媮ér而wèi为bǎo饱xī兮，yī衣bù不gǒu苟ér而wèi为wēn温。qiè窃mù慕shī诗rén人zhī之yí遗fēng风xī兮，yuán原tuō讬zhì志hū乎sù素cān餐。jiǎn蹇chōng充juè倔ér而wú无duān端xī兮，bó泊mǎng莽mǎng莽ér而wú无yín垠。wú无yī衣qiú裘yǐ以yù御dōng冬xī兮，kǒng恐kè溘sǐ死bù不dé得jiàn见hū乎yáng阳chūn春。liàng靓miǎo杪qiū秋zhī之yáo遥yè夜xī兮，xīn心liáo缭lì悷ér而yǒu有āi哀。chūn春qiū秋chuō逴chuō逴ér而rì日gāo高xī兮，rán然chóu惆chàng怅ér而zì自bēi悲。sì四shí时dì递lái来ér而zú卒suì岁xī兮，yīn阴yáng阳bù不kě可yǔ与lì俪xié偕。bái白rì日wǎn晼wǎn晚qí其jiāng将rù入xī兮，míng明yuè月xiāo销shuò铄ér而jiǎn减huǐ毁。suì岁hū忽hū忽ér而qiú遒jìn尽xī兮，lǎo老rǎn冉rǎn冉ér而yù愈chí弛。xīn心yáo摇yuè悦ér而rì日xìng幸xī兮，rán然chāo怊chàng怅ér而wú无jì冀。zhōng中cǎn憯cè恻zhī之qī悽chuàng怆xī兮，cháng长tài太xī息ér而zēng增xī欷。nián年yáng洋yáng洋yǐ以rì日wǎng往xī兮，lǎo老liáo嵺kuò廓ér而wú无chù处。shì事wěi亹wěi亹ér而jì觊jìn进xī兮，jiǎn蹇yān淹liú留ér而chóu踌chú躇。hé何fán氾làn滥zhī之fú浮yún云xī兮？biāo猋yōng壅bì蔽cǐ此míng明yuè月。zhōng忠zhāo昭zhāo昭ér而yuán原jiàn见xī兮，rán然yīn霠yì曀ér而mò莫dá达。yuán原hào皓rì日zhī之xiǎn显xíng行xī兮，yún云méng蒙méng蒙ér而bì蔽zhī之。qiè窃bú不zì自liáo聊ér而yuán原zhōng忠xī兮，huò或dǎn黕diǎn点ér而wū汙zhī之。yáo尧shùn舜zhī之kàng抗xíng行xī兮，liào瞭míng冥míng冥ér而báo薄tiān天。hé何xiǎn险xī巇zhī之jí嫉dù妒xī兮？bèi被yǐ以bù不cí慈zhī之wěi伪míng名。bǐ彼rì日yuè月zhī之zhào照míng明xī兮，shàng尚àn黯dàn黮ér而yǒu有xiá瑕。hé何kuàng况yì一guó国zhī之shì事xī兮，yì亦duō多duān端ér而jiāo胶jiā加。bèi被hé荷dāo裯zhī之yàn晏yàn晏xī兮，rán然huáng潢yáng洋ér而bù不kě可dài带。

jì既jiāo骄měi美ér而fá伐wǔ武xī兮，fù负zuǒ左yòu右zhī之gěng耿jiè介。zēng憎yùn愠lǔn惀zhī之xiū修měi美xī兮，hǎo好fū夫rén人zhī之kāng慷kǎi慨。zhòng众qiè踥dié蹀ér而rì日jìn进xī兮，měi美chāo超yuǎn远ér而yú逾mài迈。nóng农fū夫chuò辍gēng耕ér而róng容yǔ与xī兮，kǒng恐tián田yě野zhī之wú芜huì秽。shì事mián緜mián緜ér而duō多sī私xī兮，qiè窃dào悼hòu後zhī之wēi危bài败。shì世léi雷tóng同ér而xuàn炫yào曜xī兮，hé何huǐ毁yù誉zhī之mèi昧mèi昧！jīn今xiū修shì饰ér而kuī窥jìng镜xī兮，hòu後shàng尚kě可yǐ以cuàn竄cáng藏。yuàn愿jì寄yán言fū夫liú流xīng星xī兮，qiāng羌shū倏hū忽ér而nán难dāng当。zú卒yōng壅bì蔽cǐ此fú浮yún云，xià下àn暗mò漠ér而wú无guāng光。yáo尧shùn舜jiē皆yǒu有suǒ所jǔ举rèn任xī兮，gù故gāo高zhěn枕ér而zì自shì适。liàng谅wú无yuàn怨yú于tiān天xià下xī兮，xīn心yān焉qǔ取cǐ此chù怵tì惕？chéng乘qí骐jì骥zhī之liú浏liú浏xī兮，yù驭ān安yòng用fū夫qiáng强cè策？liàng谅chéng城guō郭zhī之bù不zú足shì恃xī兮，suī虽zhòng重jiè介zhī之hé何yì益？zhān邅yì翼yì翼ér而wú无zhōng终xī兮，tún忳hūn惛hūn惛ér而chóu愁yuē约。shēng生tiān天dì地zhī之ruò若guò过xī兮，gōng功bù不chéng成ér而wú无qín嶜。yuán原chén沉zhì滞ér而bú不jiàn见xī兮，shàng尚yù欲bù布míng名hū乎tiān天xià下。rán然huáng潢yáng洋ér而bú不yù遇xī兮，zhí直kòu怐mào愗ér而zì自kǔ苦。mǎng莽yáng洋yáng洋ér而wú无jí极xī兮，hū忽áo翱xiáng翔zhī之yān焉báo薄？guó国yǒu有jì骥ér而bù不zhī知chéng乘xī兮，yān焉huáng皇huáng皇ér而gèng更suǒ索？níng宁qī戚ōu讴yú于chē车xià下xī兮，huán桓gōng公wén闻ér而zhī知zhī之。wú无bó伯lè乐zhī之xiāng相shàn善xī兮，jīn今shuí谁shǐ使hū乎yù誉zhī之？wǎng罔liú流tì涕yǐ以liáo聊lǜ虑xī兮，wéi惟zhù著yì意ér而dé得zhī之。fēn纷chún纯chún纯zhī之yuàn愿zhōng忠xī兮，dù妒bèi被lí离ér而zhāng鄣zhī之。yuán原cì赐bú不xiào肖zhī之qū躯ér而bié别lí离xī兮，fàng放yóu游zhì志hū乎yún云zhōng中。chéng乘jīng精qì气zhī之tuán抟tuán抟xī兮，wù骛zhū诸shén神zhī之zhàn湛zhàn湛。cān骖bái白ní霓zhī之xí習xí習xī兮，lì历qún群líng灵zhī之fēng丰fēng丰。zuǒ左zhū硃què雀zhī之bá茇bá茇xī兮，yòu右cāng苍lóng龙zhī之qú躣qú躣。shǔ属léi雷shī师zhī之tián阗tián阗xī兮，tōng通fēi飞lián廉zhī之yá衙yá衙。qián前qīng轻liáng辌zhī之qiāng锵qiāng锵xī兮，hòu后zī辎chéng乘zhī之cóng从cóng从。zǎi载yún云qí旗zhī之wěi委shé蛇xī兮，hù扈tún屯qí骑zhī之róng容róng容。jì计zhuān专zhuān专zhī之bù不kě可huà化xī兮，yuán原suì遂tuī推ér而wèi为zāng臧。lài赖huáng皇tiān天zhī之hòu厚dé德xī兮，hái还jí及jūn君zhī之wú无yàng恙！